Anasayfa

Giriş/Üye

Hesap No

Bağış Yap

Sepetim

2019'dan beri iyiliği sınır tanımadan taşıyoruz.

T.C. İstanbul Valiliği İzin No: 34.2025.3307

  • Adres: Kısıklı, Yıldıran Sk. No:5, 34696 Üsküdar/İstanbul
  • Çağrı Merkezi: 0216 344 58 51
  • Whatsapp Hattı: 0552 392 58 51 - 0552 393 58 51
  • E-Mail Adresi: [email protected]

T.C. İstanbul Valiliği İzin No: 34.2025.3307

  • Adres: Kısıklı, Yıldıran Sk. No:5, 34696 Üsküdar/İstanbul
  • Çağrı Merkezi: 0216 344 58 51
  • Whatsapp Hattı: 0552 392 58 51 - 0552 393 58 51
  • E-Mail Adresi: [email protected]

Seferî Namaz: Yolcu Namazı Nasıl Kılınır?

· Namaz ve İbadet · 4 dk okuma

Seferî namaz, dinen yolcu sayılan kişinin dört rekâtlı farz namazları iki rekât olarak kılmasıdır. Bu yazıda kimin seferî sayıldığını, seferîliğin ne zaman başlayıp bittiğini, yolcu namazının nasıl kılındığını ve mezheplerin görüşlerini hadislere ve Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’ne dayanarak bulabilirsiniz.

  • Kısaltılan namazlarÖğle, ikindi, yatsı farzı
  • Mukim olma (Hanefî)15 gün ve üzeri kalış
  • HadisMüslim, Salâtü’l-müsâfirîn, hadis no: 685

Seferîlik nedir, kimler seferî sayılır?

Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’ne göre seferîlik, dinen belirlenmiş şartlarla belirli bir uzaklığa yolculuk etmektir. Maddeye göre bu uzaklık Hanefî mezhebinde üç günlük yoldur ve fetvada esas alınan ölçü yaklaşık 99 km’ye denk gelir; Şâfiî, Mâlikî ve Hanbelî mezheplerinde ise yaklaşık 88 km’dir.

Din İşleri Yüksek Kurulu’nun “Oruç – Sıkça Sorulanlar” kitapçığında yolculuk mesafesi en az 90 km olarak verilir.

Seferîlik ne zaman başlar, ne zaman biter?

İslâm Ansiklopedisi’ne göre seferîlik, yolculuğa niyet eden kişinin yaşadığı yerleşim biriminin son evlerini geçmesiyle başlar ve kendi memleketine dönmesiyle sona erer. Gidilen yerde kalınacak süreye göre hüküm şöyledir:

MezhepMukim sayılma süresi
Hanefî15 gün ve daha fazla kalmaya niyet
Şâfiî ve MâlikîGiriş ve çıkış günleri dışında 4 gün
Hanbelî4 günden ya da 20 namaz vaktinden fazla

Maddeye göre Hanefî mezhebinde kişinin doğup büyüdüğü ya da yerleştiği yere “vatan-ı aslî”, on beş gün ve daha fazla kalmaya niyet ettiği yere “vatan-ı ikāmet”, on beş günden az kalmaya niyet ettiği yere “vatan-ı süknâ” denir; son durumda seferîlik devam eder.

Yolcu namazı nasıl kılınır?

İslâm Ansiklopedisi’ne göre seferî olan kişi dört rekâtlı farz namazları iki rekât olarak kılar.

NamazFarzı (mukim)Farzı (seferî)
Sabah2 rekât2 rekât
Öğle4 rekât2 rekât
İkindi4 rekât2 rekât
Akşam3 rekât3 rekât
Yatsı4 rekât2 rekât

Maddeye göre yolcu sünnet namazları kılabilir ve bunların rekât sayısında değişiklik yapmaz. İki rekâtlı bir namazın kılınışı için Namaz Nasıl Kılınır?, rekât sayıları için Namaz Kaç Rekât? yazılarımıza bakabilirsiniz.

Seferî namazın dayanağı ve hükmü

İslâm Ansiklopedisi’nde yolcu namazının dayanağı olarak Nisâ Suresi’nin 101. ayeti ve Hz. Peygamber’in uygulaması gösterilir.

Hadis-i Şerif

فُرِضَتِ الصَّلاَةُ رَكْعَتَيْنِ رَكْعَتَيْنِ فِي الْحَضَرِ وَالسَّفَرِ فَأُقِرَّتْ صَلاَةُ السَّفَرِ وَزِيدَ فِي صَلاَةِ الْحَضَرِ

“Namaz, mukimken de yolculukta da ikişer rekât olarak farz kılındı. Sonra yolculuk namazı olduğu gibi bırakıldı, mukimken kılınan namaz ise artırıldı.”

Müslim, Salâtü’l-müsâfirîn, hadis no: 685

Hadis-i Şerif

خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مِنَ الْمَدِينَةِ إِلَى مَكَّةَ، فَكَانَ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ رَكْعَتَيْنِ حَتَّى رَجَعْنَا إِلَى الْمَدِينَةِ

“Hz. Peygamber ile birlikte Medine’den Mekke’ye doğru yola çıktık. Medine’ye dönünceye kadar namazları ikişer rekât kıldı.”

Buhârî, Taksîrü’s-salât, hadis no: 1081

Ya‘lâ b. Ümeyye, ayette geçen korku şartının ortadan kalktığını söyleyerek durumu Hz. Ömer’e sormuş; Hz. Ömer de aynı şeyi Hz. Peygamber’e sorduğunu ve şu cevabı aldığını bildirmiştir:

Hadis-i Şerif

صَدَقَةٌ تَصَدَّقَ اللَّهُ بِهَا عَلَيْكُمْ فَاقْبَلُوا صَدَقَتَهُ

“Bu, Allah’ın size verdiği bir sadakadır; O’nun sadakasını kabul edin.”

Müslim, Salâtü’l-müsâfirîn, hadis no: 686

MezhepNamazı kısaltmanın hükmü
HanefîVâciptir; yolcu dört rekâtlı farzı iki rekât kılar
Şâfiî ve HanbelîRuhsattır; kısaltmak tam kılmaktan faziletlidir
Mâlikî (çoğunluk)Sünnet-i müekkededir

Cemaatle namaz ve namazları birleştirme

  • Seferî, mukim imama uyarsa: İslâm Ansiklopedisi’ne göre dört rekâtlı namazı imamla birlikte tam kılar.
  • Mukim, seferî imama uyarsa: İmam iki rekâtın sonunda selâm verince ayağa kalkar ve namazını dörde tamamlar.
  • Namazları birleştirme (cem‘): Maddeye göre Hanefîler dışındaki üç mezhepte yolculukta öğle ile ikindi, akşam ile yatsı birleştirilebilir; Şâfiî ve Hanbelîlerin çoğunluğu bunu yalnız uzun yolculukta uygun görür.
  • Kaza: Maddeye göre Hanefî mezhebinde yolculukta kazaya kalan dört rekâtlı namazlar, yolculuk bittikten sonra da ikişer rekât olarak kaza edilir.

Yolcunun diğer ibadetleri

  • Oruç: İslâm Ansiklopedisi’ne göre yolcu orucunu tutabilir ya da sonraya bırakabilir (Oruç Nedir, Kimlere Farzdır?).
  • Cuma: Maddeye göre yolcu cuma namazıyla yükümlü değildir; kılarsa öğle namazının yerine geçer.
  • Mest: Maddeye göre Hanefî, Şâfiî ve Hanbelî mezheplerinde yolcu üç gün üç gece, mukim bir gün bir gece mest üzerine mesh edebilir.
  • Kurban: Din İşleri Yüksek Kurulu’nun kurban kitapçığına göre yolcu kurbanla yükümlü değildir; keserse sevabını alır.

Yola çıkarken okunan dua için Yolculuk Duası yazımıza bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’ne göre seferî olan kişi öğle, ikindi ve yatsı namazlarının dört rekâtlı farzlarını iki rekât olarak kılar; sabah ve akşam namazının farzında değişiklik olmaz.

Din İşleri Yüksek Kurulu’nun oruç kitapçığında yolculuk mesafesi en az 90 km olarak verilir. Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’nde Hanefî mezhebinde fetvaya esas ölçünün yaklaşık 99 km, diğer üç mezhepte yaklaşık 88 km olduğu belirtilir.

Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’ne göre Hanefî mezhebinde gidilen yerde on beş gün ve daha fazla kalmaya niyet eden kişi mukim sayılır; Şâfiî ve Mâlikî mezheplerinde bu süre giriş ve çıkış günleri dışında dört gündür.

Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’ne göre yolcu sünnet namazları kılabilir ve rekât sayılarında değişiklik yapmaz.

Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’ne göre seferî kişi mukim imama uyduğunda dört rekâtlı namazı tam kılar.

Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’ne göre Hanefîler dışındaki üç mezhepte yolculukta öğle ile ikindi, akşam ile yatsı birleştirilebilir.

Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi’ne göre yolcu cuma namazıyla yükümlü değildir; kılarsa öğle namazının yerine geçer.

Kaynaklar

  1. “Sefer”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi (Fahrettin Atar): islamansiklopedisi.org.tr/sefer--fikih
  2. Din İşleri Yüksek Kurulu, “Oruç – Sıkça Sorulanlar” (yayına hazırlayan: Mustafa Bülent Dadaş; Ankara 2010): webdosya.diyanet.gov.tr/ramazan/UserFiles/00000000-0000-0000-0000-000000000000/2017/5/26/95e0c92d-af79-4bc7-bf77-a6a7bff0c931.pdf
  3. Din İşleri Yüksek Kurulu, kurbanla ilgili sıkça sorulan sorular kitapçığı: www2.diyanet.gov.tr/dinisleriyuksekkurulu/Documents/KurbanS%C4%B1kcaSorular.pdf
  4. Müslim, Salâtü’l-müsâfirîn, hadis no: 685, 686; Buhârî, Taksîrü’s-salât, hadis no: 1081.
SadakaSadakanızı ihtiyaç sahiplerine ulaştırabilirsiniz. Detaylı Bilgi Almak İçinWhatsApp Hattımız 0552 392 58 51

Bu sayfa içeriğinde yer alan tüm eserler (yazı,resim,görüntü,fotoğraf,video,vb.) Hayır Kapısı Derneği'ne ait olup, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında korunmaktadır

Bu hakları ihlal eden kişiler, 5486 sayılı Fikir ve Sanat eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan hukuki ve cezai yaptırımlara tabi olurlar. Dernek ilgili yasal işlem başlatma hakkına sahiptir

STK PRO