2019'dan beri iyiliği sınır tanımadan taşıyoruz.
T.C. İstanbul Valiliği İzin No: 34.2025.3307
T.C. İstanbul Valiliği İzin No: 34.2025.3307
· Ayet ve Hadislerle Değerler · 3 dk okuma
Bu yazıda yetim konusunda Kur’an-ı Kerim’den on başlıkta ayetleri ve Buhârî ile Müslim’in kitaplarından dört hadisi Arapça metni, Türkçe anlamı ve kaynağıyla bulabilirsiniz. Ayet ve hadisler; yetime iyi davranmak, yetimin malını korumak ve yetimi doyurup gözetmek başlıkları altında sıralandı.
İçindekiler
أَلَمْ يَجِدْكَ يَتِيمًا فَآوَىٰ
“O seni yetim bulup barındırmadı mı?”
Duhâ, 93/6
فَأَمَّا الْيَتِيمَ فَلَا تَقْهَرْ
“Öyleyse yetimi sakın ezme.”
Duhâ, 93/9
أَرَأَيْتَ الَّذِي يُكَذِّبُ بِالدِّينِ ﴿١﴾ فَذَٰلِكَ الَّذِي يَدُعُّ الْيَتِيمَ ﴿٢﴾ وَلَا يَحُضُّ عَلَىٰ طَعَامِ الْمِسْكِينِ ﴿٣﴾
“Dini yalanlayanı gördün mü? İşte o, yetimi itip kakan, yoksulu doyurmaya teşvik etmeyen kimsedir.”
Mâûn, 107/1-3
كَلَّا ۖ بَلْ لَا تُكْرِمُونَ الْيَتِيمَ ﴿١٧﴾ وَلَا تَحَاضُّونَ عَلَىٰ طَعَامِ الْمِسْكِينِ ﴿١٨﴾
“Hayır! Doğrusu siz yetime ikram etmiyorsunuz. Yoksulu doyurmaya birbirinizi teşvik etmiyorsunuz.”
Fecr, 89/17-18
Duhâ suresinin tamamı için Duhâ Suresi: Okunuşu ve Anlamı, Mâûn suresi için Namaz Sureleri: Fil’den Nâs’a Kısa Sureler yazımıza bakabilirsiniz.
وَآتُوا الْيَتَامَىٰ أَمْوَالَهُمْ ۖ وَلَا تَتَبَدَّلُوا الْخَبِيثَ بِالطَّيِّبِ ۖ وَلَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَهُمْ إِلَىٰ أَمْوَالِكُمْ ۚ إِنَّهُ كَانَ حُوبًا كَبِيرًا
“Yetimlere mallarını verin; temiz olanı kötü olanla değiştirmeyin ve onların mallarını kendi mallarınıza katarak yemeyin. Şüphesiz bu büyük bir günahtır.”
Nisâ, 4/2
إِنَّ الَّذِينَ يَأْكُلُونَ أَمْوَالَ الْيَتَامَىٰ ظُلْمًا إِنَّمَا يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ نَارًا ۖ وَسَيَصْلَوْنَ سَعِيرًا
“Yetimlerin mallarını haksız yere yiyenler, karınlarına ancak ateş doldurmuş olurlar ve alevli bir ateşe gireceklerdir.”
Nisâ, 4/10
وَلَا تَقْرَبُوا مَالَ الْيَتِيمِ إِلَّا بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ حَتَّىٰ يَبْلُغَ أَشُدَّهُ ۚ وَأَوْفُوا بِالْعَهْدِ ۖ إِنَّ الْعَهْدَ كَانَ مَسْئُولًا
“Yetimin malına, o erginlik çağına erinceye kadar ancak en güzel biçimde yaklaşın. Verdiğiniz sözü de yerine getirin; çünkü verilen söz sorumluluk gerektirir.”
İsrâ, 17/34
وَيَسْأَلُونَكَ عَنِ الْيَتَامَىٰ ۖ قُلْ إِصْلَاحٌ لَهُمْ خَيْرٌ ۖ وَإِنْ تُخَالِطُوهُمْ فَإِخْوَانُكُمْ ۚ وَاللَّهُ يَعْلَمُ الْمُفْسِدَ مِنَ الْمُصْلِحِ ۚ وَلَوْ شَاءَ اللَّهُ لَأَعْنَتَكُمْ ۚ إِنَّ اللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٌ
“Sana yetimler hakkında soruyorlar. De ki: Onların durumunu düzeltmek hayırlıdır. Onlarla bir arada yaşarsanız onlar sizin kardeşlerinizdir. Allah bozgunculuk yapanı düzeltenden ayırt eder. Allah dileseydi sizi zora sokardı. Şüphesiz Allah mutlak güç sahibidir, hikmet sahibidir.”
Bakara, 2/220 (ayetin ilgili bölümü)
Yetim malı ve yetim hakkı konusunun açıklaması için Yetim Hakkı Nedir? Ayet ve Hadislerde Yetim yazımıza bakabilirsiniz.
وَيُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَىٰ حُبِّهِ مِسْكِينًا وَيَتِيمًا وَأَسِيرًا ﴿٨﴾ إِنَّمَا نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لَا نُرِيدُ مِنْكُمْ جَزَاءً وَلَا شُكُورًا ﴿٩﴾
“Onlar, kendi canları da çektiği hâlde yiyeceği yoksula, yetime ve esire yedirirler. ‘Biz sizi yalnızca Allah rızası için doyuruyoruz; sizden ne bir karşılık ne de bir teşekkür bekliyoruz’ derler.”
İnsân, 76/8-9
فَلَا اقْتَحَمَ الْعَقَبَةَ ﴿١١﴾ وَمَا أَدْرَاكَ مَا الْعَقَبَةُ ﴿١٢﴾ فَكُّ رَقَبَةٍ ﴿١٣﴾ أَوْ إِطْعَامٌ فِي يَوْمٍ ذِي مَسْغَبَةٍ ﴿١٤﴾ يَتِيمًا ذَا مَقْرَبَةٍ ﴿١٥﴾ أَوْ مِسْكِينًا ذَا مَتْرَبَةٍ ﴿١٦﴾
“Fakat o, sarp yokuşu aşmaya girişmedi. Sarp yokuşun ne olduğunu sen nereden bileceksin? O, bir köleyi özgürlüğüne kavuşturmak ya da açlık gününde yakını olan bir yetimi yahut toprağa serilmiş bir yoksulu doyurmaktır.”
Beled, 90/11-16
أَنَا وَكَافِلُ الْيَتِيمِ فِي الْجَنَّةِ هَكَذَا
“Ben ve yetimi himaye eden kişi cennette şöyle olacağız.”
Buhârî, Talâk, hadis no: 5304
كَافِلُ الْيَتِيمِ لَهُ أَوْ لِغَيْرِهِ أَنَا وَهُوَ كَهَاتَيْنِ فِي الْجَنَّةِ
“Kendi yakını olan ya da olmayan bir yetimi himaye eden kişiyle ben, cennette şu ikisi gibi olacağız.”
Müslim, Zühd, hadis no: 2983
Bu hadislerde Hz. Peygamber, yetimi himaye eden kişiyle cennetteki yakınlığını iki parmağını göstererek anlatmıştır.
اجْتَنِبُوا السَّبْعَ الْمُوبِقَاتِ. قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَمَا هُنَّ قَالَ الشِّرْكُ بِاللَّهِ، وَالسِّحْرُ، وَقَتْلُ النَّفْسِ الَّتِي حَرَّمَ اللَّهُ إِلاَّ بِالْحَقِّ، وَأَكْلُ الرِّبَا، وَأَكْلُ مَالِ الْيَتِيمِ، وَالتَّوَلِّي يَوْمَ الزَّحْفِ، وَقَذْفُ الْمُحْصَنَاتِ الْمُؤْمِنَاتِ الْغَافِلاَتِ
“Helâk edici yedi şeyden sakının. (Sahâbîler ‘Ey Allah’ın Resûlü, onlar nelerdir?’ diye sorunca şöyle buyurdu:) Allah’a ortak koşmak, sihir, Allah’ın haram kıldığı cana haksız yere kıymak, faiz yemek, yetim malı yemek, savaş günü cepheden kaçmak ve iffetli, bir şeyden habersiz mümin kadınlara zina iftirası atmak.”
Buhârî, Vesâyâ, hadis no: 2766
السَّاعِي عَلَى الأَرْمَلَةِ وَالْمِسْكِينِ كَالْمُجَاهِدِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، أَوِ الْقَائِمِ اللَّيْلَ الصَّائِمِ النَّهَارَ
“Dul kadınlar ve yoksullar için çalışıp çabalayan kişi, Allah yolunda cihad eden ya da geceleri namaz kılıp gündüzleri oruç tutan kimse gibidir.”
Buhârî, Nafakât, hadis no: 5353
Yetim kavramının tanımı için Yetim Kime Denir? Yetim ile Öksüz Arasındaki Fark yazımıza bakabilirsiniz.
Bu yazıda Duhâ 6 ve 9, Mâûn 1–3, Fecr 17–18, Nisâ 2 ve 10, İsrâ 34, Bakara 220, İnsân 8–9 ve Beled 11–16. ayetler yer alıyor.
Nisâ suresinin 10. ayetinde yetimlerin mallarını haksız yere yiyenlerin karınlarına ancak ateş doldurmuş olacakları bildirilir.
Bu hadis Buhârî’nin “Talâk” bölümünde (hadis no: 5304) ve Müslim’in “Zühd” bölümünde (hadis no: 2983) geçer.
Bu ayet Duhâ suresinin 9. ayetidir.
İnsân suresinin 8. ayetinde yiyeceği yoksula, yetime ve esire yedirenler; Beled suresinin 14–15. ayetlerinde açlık gününde yakını olan bir yetimi doyurmak anılır.
İlgili sayfalar
Bu sayfa içeriğinde yer alan tüm eserler (yazı,resim,görüntü,fotoğraf,video,vb.) Hayır Kapısı Derneği'ne ait olup, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında korunmaktadır
Bu hakları ihlal eden kişiler, 5486 sayılı Fikir ve Sanat eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan hukuki ve cezai yaptırımlara tabi olurlar. Dernek ilgili yasal işlem başlatma hakkına sahiptir